ደራሲ እስጢፋኖስ ገብረሚካኤል
መበል 16 ክፋል
ሮዛ ድቃስ ኣብዩዋ ኣብ ጐድኒ ማዕጾ ተጸጊዓ ኵሉ ክብሃል ዝጸንሐ ክትሰምዕ ጸኒሓ፡ ገም ዝብል ድምጺ ማዕጾ ምስ ሰምዐት፡ ማሪያ ተርክባ ዘላ እናመሰላ ኣብቲ ዓራት ተገምሰሰት። ማሪያ ንወዲ ከረን ኣፋንያ ናብ ሮዛ ተመልሰት። ንከዳሚታ ሰብ ከይተእትወላ ሓቢራ ድማ ግዜ ምሳሕ ክሳብ ዝኣክል ንሮዛ ኮፍ ኣቢላ ንታሪኽ ኣዲኣ ብዝጥዕማ መንገዲ ኣዘንተወትላ። ድሕሪኡ ዓማዊል ስለ ዝመጽኡዋ ንሮዛ ኣብ መደቀሲ ክፍሊ ገዲፋታ ወደኽደኽ ክትብል ወዓለት። ሰዓት ኣርባዕተ ምስ ኣኸለ፡ ሮዛ ኣብቲ እንዳ ኣጋንንቲ ኮይኑ ዝተራእያ ገዛ ኮፍ ምባል ምጽዋር ሰኣነቶ። ኵሉ’ቲ ኣብ እንዳ ማሪያ ዝረኣየቶን ዝሰምዓቶን ምስ ኣተዓባብያኣ ዘይቃዶ ብምንባሩ፡ ካብ ገዳም ወጺኣ ኣብኡ ናይ ምንባር ተስፋኣ ከም ተኪ በኒኑ ተረፈ። ካብቲ ቦታ ድማ ንፈጺ ንፈጺ ጥራይ መጽኣ። ኣቕሑተይ ከምጽእ ዝብል ምኽንያት ፈጢራ ድማ ነታ እንዳ ዛርቲ ኮይና ዝተሰምዓታ ገዛ ዝባና ሂባታ ናብ ኮምቦኒ ተመልሰት።
ኣብ ኮምቦኒ ንልዕሊ ዕስራ ዓመት ከም ሓላዊ ኣፍደገ ዝሰርሑ ኣቦይ ስብሓት ብማዕዶ ክትመጽእ ከላ ረኣዩዋ። ኣብ ጥቓኦም ምስ ቀረበት፡ “ኣንቲ ሮዛ ጓለይ ደሓንዶ መጺእኪ? ዓንተቦ ምስታ ስርኤል ቀትሪ ክትከዲ ምስ ረኣኹኺ ደኣ፡ ‘ለከመታ ነዛ ጥዕይት ቈልዓ፡’ ኢለ ካን ጎቦ ልበይ’ንድየ ውዒለ። ናይ ደሓን ደኣ ምስኣ ኬድኪ?” ክብሉ ተወከሱዋ ነቲ ዕሙር፡ ስቤት ዝበዝሖ ጭሕሞም እናወጠጡ። ንሮዛ ገና ዕሸል ከላ ከም ውላዶም ዝሓቝፉዋን ዘጻውቱዋን ዝነበሩ ለዋህ ሽማግለ ስለ ዝነበሩ፡ ካብ ቍልዕነታ ኣትሒዛ ትፈትዎምን ከም ወላዲኣ ትጥምቶምን ሰብ’ዮም ነይሮም። ስለዝኾነ፡ ከይሓበረቶም ምስ ማሪያ ምኻዳ ሕልናኣ ወቐሳ። ንዘረባኦም ርእሳ ኣድኒና ብሕፍረት እናተሸቝረረት ድሕሪ ምስማዕ ድማ ጸገማታ ዘርዚራ ገለጸትሎም።
ዘረባኣ ሃንደበት ኮኖም። ካብ ሎሚ ጽባሕ ነቲ ሃሪ ዝመስል ነዊሕ ጸጕራ ጓዕሚማ ሰዓቢት ኣደና እግዝእትነ ማርያም ክትከውን እናተጸበዩዋ ከለዉ፡ መንገዲ ዓለም ምምራጻ ኣዝዩ ኣሕዘኖም። ድሕሪ ሞት ናይ’ታ ኣዝያ ተፍቅራ ዝነበረት መሓዛኣ ጽቡቕ ከም ዘይነበረት ኣስተውዒሎምላ’ኳ እንተ ነበሩ፡ ማዕረ ክንድኡ ትበጽሕ ኢሎም ግን ኣይሓሰቡን። ዝኾነት ጓል ማሕበር ካብ መንገዲ ኣምላኽ ሓንሳብ ሸተት ምስ እትብል፡ ገዳማዊ ህይወት ክትቅጽሎ ከም ዘይትኽእል ካብ ውህሉል ተሞክሮኦም ኣዕርዮም ዝፈልጡዎ ነገር’ዩ። ከም ኣቦ መጠን ከይለመኑዋ ትም ክብሉ ግን ሕልናኦም ኣይፈቐደሎምን። ስለዝኾነ፡ “ንዒ ኣይፋልክን ሮዛ ጓለይ፡ ናብ ልብኺ ተመለሲ፡ መንገዲ ኣምላኽ ዝመስሉዎ ነገር የሎን፡ ቍሩብ እንተ ተጸሚምኪ ክነፍሰልኪ እዩ። ካብ መዛኑኺ ከመይ ኢልኪ ትሓምቂ? ንዒ ምኽረይ ስምዕኒ ሮዛ ጓለይ፡ ካብ ፈተነ ሰይጣን ደሓኒ፡” ብምባል ኣምሪሮም ለሚኖማ።
ብሕፍረት ተዋሒጣ ክትጥምቶም ኣይከኣለትን። ትዛረቦ ጠፊኡዋ ርእሳ ናብ መሬት ተኺላ ንሓጺር ህሞት ትም ድሕሪ ምባል፡ “ኣቦይ ስብሓት ነቲ ነገር ኣጸቢቐ ሓሲበሉ እየ። ሕጂ ንዘረባኹም ከየዕብር ኢለ ሕራይ እንተ በልኩኹም ሕማቕ’ምበር ጽቡቕ ኣይክረክብን’የ፡” ክትብል ብትብዓት መለሰትሎም።
ንመልእኽታ ብኣጋኡ ቆብ ኣበሉዎ። “እዛ ቈልዓ ኣሰር መሓዛኣ ክትስዕብ እያ ትደናደን ዘላ፡” በሉ ብውሽጦም። ተመሊስካ ትረድኦ ሓዲግካዮ ኣይትኺድ ኮይኑዎም ድማ ዓቕላ ኣጽቢባ ኣብ ሕማቕ መታን ከይትወድቕ ዘድሊ ማዕዳ ድሕሪ ምሃብ፡ “በሊ ሳልስቲ ተጸበይኒ’ሞ ኣምላኽ እንተ ተሓዊሱዎ ንዓኺ ዝኸውን ቦታ ክረኽበልኪ እየ፡” ኢሎም ተፋነዉዋ። ከም ቈጸራኦም ኣብ ሳልስቱ ሰዓት ሰለስተ ድሕሪ ቀትሪ ጸውዑዋ። ዝብሉዋ ክትሰምዕ ብኡንብኡ ከተፍ ምስ በለት፡ “ኣንቲ ሮዛ ጓለይ፡ ብቐደማይ ደኣ እታ ዛርቲ እንታይ በለትኪ?፡ በሉዋ ቀንዲ ዘረባኦም ሓዲጎም። ንማሪያ መዋእሎም ብስማ ጸዊዖማ ኣይፈልጡን’ዮም። መልሲ ክትህቦም ግድን ስለ ዝነበረ ካብ ማሪያ ዝሰምዓቶ ታሪኽ ስድራኣ እናተደፋነቐት ገለጸትሎም።
“ወይዛ ለዅመኛ! ማስጣ’ደኺ ደኣ የውርደላ’ምበር እዛ ከይሲ’ዚኣ ጉድጓዳ ዘይፈሓር፡” ድሕሪ ምባል፡ ኣዲኣ ናብ ኮምቦኒ ክትመላለስ ከላ ዝፈልጡዎ ታሪኽ ብዝርዝር ገለጹላ። ኣስዒቦም ኣብ ከባቢ እንዳ ፍንጃል ምስ ሓደ ኢጣልያዊ ስራሕ ከም ዝረኸቡላ ድሕሪ ምግላጽ መልሳ ክሰምዑ ተጸበዩ።
ዘረባኦም ሃንደበት ስለ ዝኾና ትዛረቦ ጠፊኡዋ ዝን በለት። ኣብ ኣእምሮኣ እቲ ቅድሚ ሳልስቲ ዝሰምዓቶ ብተንኰልን ሽርሕን ዝተባዕጠ ዘረባ ማሪያ ሕምብሊል ይብል ስለ ዝነበረ፡ ድሒሩ ንዝሰዓበ ዘረባኦም ክንድቲ ኣየቃለበትሉን።
ደጊሞም እንታይ ከም ዝሓሰበት ምስ ተወከሱዋ፡ ርእሳ ብምንቕናቕ ናይ እወታ መልሲ ምስ ሃበቶም፡ “በሊ እቲ ሰብኣይ ጽባሕ ናይ ምሸት ሒዝካያ ምጻእ ኢሉኒ ስለ ዘሎ፡ ደሓን የሕድረና ጽባሕ ሰዓት ሓሙሽተ ሒዘኪ ክኸይድ’የ፡” ኢሎም ኣፋነዉዋ። ሮዛ ድማ ኣጻብዕታ ቆራዕራዕ እናበለት ናብ መደቀሲ ክፍላ ኣምርሐት።
ምስ መሓዙታ ነዊሕ ድሕሪ ምዕላል እዋን ድቃስ ኣኺሉ ኣብ ዓራታ ተገምሰሰት። ድቃስ ስለ ዝኣበያ ግን ግዜ ከም ጐማ ተመጢጡዋ ሰለም ከየበለት ሓደረት። ከም ዘይወግሕ የሎን መሬት ምስ ወግሐ ኣንጊሃ ተስአት። ጸሓይ ካብ ምብራቕ ናብ ምዕራብ ዘሎ ዑደታ ክሳብ ትዛዝም ብዓቕሊጽበት ክተዕለብጥ ድሕሪ ምውዓል፡ ካብ ገዳም ወጺኣ ሓድሽ ህይወት ሀ ኢላ ንምጅማር ክዳውንታ ጠርነፈት። ንብዓታ ቍጽርጽር እናበላ ንደቂ ማሕበራ ምስ ተፋነወተን ድማ ነታ ካብ ሕጻንነታ ጀሚራ ብስነስርዓት ተዀስኵሳ ዝተሃንጸትላን ዝዓበየትላን ገዳም ኮምቦኒ ሓንሳብን ንመወዳእታን ግዜ ተፈልየታ።
ኣብቲ ሓድሽ ስራሓ ጽምዋ ሓዲግካ ብዅሉ መዳዩ ዝነኣድ ነይሩ። ኣቦይ ስብሓት’ውን ጸጸኒሖም ደሃያ ካብ ምፍላጥ ዓዲ ውዒሎም ኣይፈልጡን ነይሮም። ኣብ መበል ሳልሳይ ወርሒ ሓደ ኣርመናዊ ምስ በዓልቲቤቱ፡ ካብ ኣዲስኣበባ ናብ ትሰርሓሉ ዘላ ገዛ ጋሻ ኮይኑ ድሕሪ ምምጻእ፡ ጽፈት ስራሓ ምስ ረኣየ ምስኡ ክትሰርሕ ናብ ኣዲስኣበባ ክትከይድ ኣብ ብርካ ወዲቑ ለመና።
ቅድሚ ኣብ ውሳኔ ምብጻሓ ምስ ኣቦይ ስብሓት መታን ክትማኸር ናብ ገዝኦም ኣምርሐት። ኣቦይ ስብሓት ንዘረባኣ ጽን ኢሎም ድሕሪ ምስማዕ፡ ኢዶም ኣብ ዝባና ኣንቢሮም፡ “ሮዛ ጓለይ፡ ትፍለይና ደኣ ኣለኺ’ምበር፡ ኣነስ እንተ ኸድኪ ይሓይሽ እየ ዝብል። ቀዲምክኒ እንተ ዘይትመጽኢ ክቕልቀለኪ እዩ ነይሩ መደበይ። ቅድሚ ሳልስቲ እታ ዛርቲ ማሪያ መሪር በሊዓ ትነጋሕ፡ ኣበይ ክትረኽበኪ ከም ትኽእል ክትሓተኒ መጺኣ ነይራ። ከም ዘስተውዓልኩላ ኣብ ልዕሊ ኣደኺ ዝፈጸመቶ በደል ከይኣኽላ ንዓኺ’ውን ተቕስነኪ ኣይትመስልን’ያ። ስለዚ፡ ካብዚ ዓዲ እንተ ረሓቕኪ ይሓይሽ ምበልኩ። ደሓር ከኣ ሎሚ እቲ ሽዋ ከም ቀደም ኣይኮነን፡ ብዙሓት ስልጡናት ደቂ ሃገርና ከም ዘለዉዎ እዩ ዝዝረብ። ዝኾነ ሽግር እንተ’ጓነፈኪ ድማ ባርናባስ ዝብሃል ወዲሓወቦይ ስለ ዘሎ ኣድራሻኡ ክህበኪ እየ ዘሰክፍ የብልክን፡” ኢሎም ልባ ዘረስረሰ ቃላት ኣስምዑዋ።
ሮዛ ብዘረባኦም ዓጊባ ከይወዓለት ከይሓደረት ናብ ኣዲስኣበባ ክትብገስ ወሰነት። ኣብ ሳልስቱ ትብገሰሉ ሰዓት ቅድሚ ምእካሉ ኣቦይ ስብሓት ናብ ስራሓ ከይዶም ነዊሕ ኣዕለሉዋ። ኣብ መወዳእታ፡ “ሮዛ ጓለይ፡ ዓለም እሾኽ’ያ፡ ስለዚ መከራን ሽግርን ከጋጥመኪ ከሎ ተስፋ ኣይትቝረጺ። ንሕና ደቂ ኣዳም ኣምላኽ ዝኣዘዘልና መስቀል ክንሽከም ግድነት እዩ። ደጊም ክንዲ ሰብ ኣኺልኪ ኢኺ። ማዕዳ ዘድልየኪ ኣይመስለንን። ልዕሊ ዅሉ ግን ኣሰርዘን ካብ ገዳም ምስ ወጽኣ ዘርሞ ዘርሞ ዝተርፋ ከይትስዕቢ ሓደራኺ። ኣጆኺ’ዛ ጓለይ ሃብሮም፡ ንኣምላኽኪ ሕዚኪ ትኾንዮ የብልክን፡” ኢሎም ኣባታዊ ምኽሮም ድሕሪ ምልጋስ፡ “ጻዕዳ ይጽናሕኪ፡ ጽኑዕ የርግጽኪ፡ መንገዲ ሓጐስ ከኣ ይግበረልኪ፡ ብምባል መሪቖም ኣፋነዉዋ።
* * *
. . . . . . . . . . . ይቕጽል
3ይ ምዕራፍ መበል 17 ክፋል ዝመጽእ ሰንበት 12 ጥቅምቲ
